ویژه دانشجویان

۹ نکته مهم درباره ترجمه

اگر به تازگی شروع به کار در حوزه ترجمه کرده اید بهتر است بدانید که کار کردن به عنوان یک مترجم نیاز به رعایت نکات مهمی دارد که در ادامه به آن اشاره خواهیم کرد. برای بسیاری از ما پیش آمده که متنی را بخوانیم و متوجه منظور و مفهوم آن نشویم. اگر این متن تالیف یا ترجمه یک متن از زبان دیگری به جز فارسی باشد، می توان گفت که مشکل اصلی از نگارش نادرست مترجم آن متن است. یک مترجم خوب باید بتواند علاوه بر جمله بندی های ساده و پرهیز از لغات سخت مفهوم را به درستی به مخاطب خود القا کند. با ما همراه باشید تا بگوییم رعایت چه نکاتی باعث می‌شود که هر مترجم مبتدی ای به یک حرفه ای در این حوزه تبدیل شود.

چگونه در ترجمه حرفه ای شویم؟

اول از همه بهتر است این را مشخص کنیم که هر کسی که آشنایی با زبان انگلیسی دارد لزوماً نمی‌تواند مترجم خوبی باشد. مترجم حرفه ای کسی است که علاوه بر آشنایی با زبان انگلیسی یا تحصیلات آکادمیک مرتبط با ترجمه داشته باشد، یا با فنون نگارش و اصول ترجمه درست آشنا باشد. به دسته اول مترجمان آکادمیک گفته می‌شود و نوع دوم که بیشتر در اثر کار و تجربه، فنون ترجمه را یاد گرفته اند مترجمان تجربی می‌گویند.

 یک مترجم خوب می بایست علاوه بر زبان مادری خود به تمام دستور زبان ها و اصطلاحات زبان مبدأ نیز آشنا باشد. اگر قرار است که به عنوان یک مترجم تخصصی فعالیت کنید کار شما اندکی سخت تر خواهد شد چرا که علاوه بر آشنایی با اصول نگارشی نیاز دارید که اصطلاحات تخصصی رشته مورد نظر خود را نیز بدانید. اگر در ابتدای راه هستید و نیاز دارید که با یادگیری تکنیک هایی در زمینه ترجمه حرفه ای از این مهارت به عنوان یک شغل ثابت استفاده کنید، پیشنهاد می کنیم این نکات کلیدی را از دست ندهید.

نرم افزار آموزشی زبان انگلیسی ساتل

۱-از متون ساده استفاده کنید

طبیعی است که به عنوان یک مترجم مبتدی که کار خود را به تازگی آغاز کرده است در ابتدای کار چندان به اصطلاحات تخصصی و دستور زبان های پیچیده آشنا نباشید. به همین خاطر توصیه می‌کنیم کار را از متون عمومی آغاز کنید و پس از کسب تجربه و مهارت های لازم اقدام به ترجمه تخصصی نمایید. چراکه برای ترجمه دقیق و درست متون تخصصی علاوه بر مهارت نگارشی خوب نیاز به دانش مرتبط با موضوع نیز دارید.

راهم بخوانید...
راهنمای مقدماتی کار با انیمیشن در پاورپوینت

۲-به مفاهیم موجود در متن فکر کنید

در ابتدای راه ترجمه پیش می‌آید که مترجمان سعی می‌کنند از جملات سنگین و ساختارهای پیچیده ادبی برای نوشته های خود استفاده کنند. اما بهتر است جمله ها را به صورت روان و ساده ترجمه نمایید. دقت کنید که مفهوم اهمیت بیشتری دارد تا اینکه شما جملات را عیناً و کلمه به کلمه به فارسی ترجمه کنید.

 

مهم است که مخاطب شما زمانی که متن را می خواند بتواند با آن ارتباط برقرار کند. این ارتباط زمانی شکل می‌گیرد که خواننده بتواند مفهوم نهفته در متن را به سادگی متوجه شود و در حین خواندن نوشته درگیر این نباشد که جمله شما به چه معناست. به بیان ساده‌تر سعی نکنید مطلبی بنویسید که خود نیاز به ترجمه جدی داشته باشد البته لازم به ذکر است که رعایت اصل امانت در نقل قول در ترجمه ها اهمیت زیادی دارد. به این معنا که نمی‌توانید در اصل مفهوم و سخن نویسنده اصلی تغییر ایجاد کنید چون ممکن است در انتقال مفاهیم تحریفی اتفاق بیفتد. شما به عنوان مترجم امانتدار متنی هستید که در اختیارتان قرار گرفته و در حال انتقال دادن آن به مخاطب این جدید هستید.

۳-به اصطلاحات و ضرب المثل ها دقت کنید

در هنگام ترجمه بسیار پیش می‌آید که شما با جملات یا اصطلاحاتی روبرو می‌شوید که در زبان عامیانه آن فرهنگ یا کشور معنای خاصی می دهد؛ اما شما سعی می کنید که آن نوشته یا جمله را با توجه به مفهوم جملات دیگر ترجمه کنید. گاهی اوقات این تکنیک مناسب است و نتیجه مطلوبی دارد. چرا که با استفاده از مفهوم متن میتوانید معنای یک جمله را حدس بزنید؛ اما در بعضی اوقات خواهید دید که راه را به طور کل اشتباه رفته اید.  برای مثال در ضرب المثل هایی که بین زبان‌های مختلف معناهای متفاوتی دارند چنین حالتی پیش خواهد آمد. پس در حین ترجمه حواستان به این نکته نیز باشد.

کتاب مکالمات و اصطلاحات روزمره انگلیسی اثر حسن اشرف الکتابی

۴-مراقب کلماتی که چند معنی متفاوت دارند باشید

در بسیاری از مواقع با کلماتی روبه‌رو هستیم که در زبان مبدأ به چند معنی مختلف به کار میرود. برای مثال در زبان انگلیسی کلمه oath هم به معنای قسم دادن و هم به معنای حرف رکیک زدن است. شما می بایست در حین ترجمه کردن دقت بکنید و معنی متناسب با متن را برای این کلمه انتخاب نمایید.

 

 در بعضی از شرایط معانی مختلف یک کلمه هم تا حدی به هم نزدیک می شوند که انتخاب معنای صحیح را بسیار سخت می کند. در این شرایط می‌توانید از مترجم های حرفه ای تر کمک بگیرید یا به سراغ کتاب های دیکشنری ای بروید که با ذکر مثال تفاوت معناهای مختلف یک کلمه را بیان کرده اند. نگران نباشید چرا که این مهارت هم با تمرین و تجربه به دست می آید.

راهم بخوانید...
چگونه از ورد گوشی استفاده کنیم ؟

۵-درباره نحوه نگارش و ساختار گرامر زبان مبدأ مطالعه کنید

یکی از نکاتی که در ترجمه متون اهمیت زیادی دارد میزان آشنایی شما با دستور زبان است. بیشتر از اینکه نیاز باشد شما بتوانید به زبان مبدأ سخن بگویید مهم است که گرامر آن زبان را بشناسید سعی کنید مطالعات خود را درباره زمان افعال قید ها صفت ها و قواعد مهم زبان مدنظر بیشتر کنید.

 گاهی پیش می‌آید مترجم های حرفه ای آنقدر در شناخت ساختار و قواعد گرامری قوی هستند که می‌توانند مشکلات متن اصلی را هم برطرف کنند. در بعضی از مقالات حتی متن مبدأ دچار اشکالات ساختاری است؛ شما میتوانید این اشکالات را در حین ترجمه به زبان مقصد برطرف کنید و در همین حین مهارت خود را در زمینه ترجمه بالا ببرید.

۶-مدام در حال یادگیری کلمات جدید باشید

سعی کنید دایره واژگان خود را گسترش دهید. اگر زبان مقصدی که می خواهید به آن ترجمه کنید، زبان مادری شما نیست بهتر است که لغات جدید و هم معنی های بیشتری از آن را یاد بگیرید. همین مسئله درباره زبان مبدأ نیز صدق می‌کند. به طور خاص درباره زبان انگلیسی کتاب‌هایی مانند ۵۰۴ واژه ضروری یا واژگان تافل از جمله کتاب‌های مناسب برای یادگیری لغات جدید در این زبان هستند.

۷-از مترجم های آنلاین کمک بگیرید اما به آنها اعتماد نکنید

 یکی از پیشرفت های اینترنت که باعث شده ارتباط بین فرهنگ های مختلف بیشتر شود مترجم های ماشینی هستند. امروزه بسیاری از این اپلیکیشن‌ها یا وبسایت های معتبر در این حوزه ترجمه های نسبتاً مناسبی درباره متون عمومی به شما ارائه می دهد. اما زمانی که تعداد جملات زیاد می‌شود و یا اصطلاحاتی پیچیده در متون قرار دارند این مترجم ها نمی توانند به خوبی یک انسان عمل کنند.

 به همین خاطر برای پیداکردن معانی کلمات یا حتی بعضی از عبارات رایج می توانید از این مترجم های اینترنتی استفاده کنید اما سعی نکنید تمام مطلب را از طریق این برنامه‌ها ترجمه نمایید. چرا که بسیاری از جمله بندی هایی که چنین ابزارهایی در اختیار شما قرار می دهند نادرست و پس و پیش خواهد بود. در بسیاری از دفترهای خدمات فنی و یا بعضی از مغازه‌هایی که به شما خدمات ترجمه ارائه می‌دهند شاهد هستیم که برای تبدیل یک مقاله از زبان اصلی به زبان فارسی از چنین ابزارهای رایگانی استفاده می کنند که نتیجه طبیعتاً باب میل مشتری نخواهد بود.

راهم بخوانید...
سابمیت شدن ISI

۸-متن خود را ویرایش کنید

به عنوان یک مترجم مبتدی در ابتدای راه نیاز است که زمان بیشتری برای ترجمه متون خود صرف کنید. چرا که ممکن است هنوز در نگارش به زبان مقصد چندان مسلط نباشید و نیاز باشد که هر جمله ای را که می نویسید چندین بار بازخوانی کنید. سعی کنید متن خود را از لحاظ دستور زبان، گویا و روان بودن جملات و همینطور خوانایی مورد بررسی قرار دهید.

 

 در هنگام ترجمه دقت کنید که لحن متن را رعایت کرده باشید. مسلماً لحن یک مطلب علمی با لحن یک متن کودکانه یا داستانی تفاوت زیادی دارد. توجه داشته باشید که میزان رسمی بودن نوشتار شما نسبت به لحن متن اصلی مشخص می شود. رعایت این نکته ممکن است چندان سخت نباشد اما اهمیت آن بسیار زیاد است.

۹-از همان ابتدا به فکر دستمزد بالا نباشید

 باید این حقیقت را بپذیرید که شما در زمینه ترجمه کردن تجربه چندانی ندارید و این مسئله برای یک مشتری اهمیت زیاد دارد. زیرا او می‌خواهد در ازای پولی که به شما پرداخت می کند یک متن با کیفیت و بدون اشکال تحویل بگیرد و اگر شما در ابتدای این راه هستید می‌توانید با دستمزدی کمتر کار را بگیرید و با انجام ترجمه های بیشتر تجربه خود را در این حوزه افزایش دهید.

 می توانید در شروع کار، ترجمه های تخصصی و سخت را قبول نکنید. هرچه مدت زمان کمتری صرف انجام یک پروژه شود، می توانید مبلغ دستمزد خود را پایین تر بیاورید و در عوض کارهای بیشتری قبول کنید. همچنین بهتر است ترجمه های فوری را قبول نکنید. سفارشاتی که مشتری نیاز دارد تا در مدت زمان کمی انجام شود ممکن است استرس به شما وارد کند.

 استرس تحویل به موقع کار باعث می‌شود که خطای ترجمه شما بالا برود. سعی کنید به عنوان یک مترجم مبتدی روزانه بیشتر از ۴ الی ۵ صفحه ترجمه را قبول نکنید. همین میزان که شاید به نظر کم برسد برای یک مترجم تازه کار کافی است.

مطلب قبلی ما درباره ترجمه را مرور کرده اید؟ نکات کاربردی ترجمه مقالات انگلیسی

امتیاز شما به مطلبی که خواندید!

۰

لایک کنید

امتیاز کاربر: اولین نفر باشید !

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا